Amerika ishaka gukura u Rwanda muri AGOA
Leta Zunze Ubumwe za Amerika zatangaje gahunda yo gukura u Rwanda na Afurika y’Epfo muri gahunda y’ubucuruzi ya African Growth and Opportunity Act (AGOA), ikemezo gishobora gutuma ibicuruzwa by’ibyo bihugu byoherezwa ku isoko rya Amerika bitongera kubona ubusonerwe ku misoro. Ku wa Mbere, tariki ya 2 Ugushyingo 2026, Urwego rw’Ubucuruzi rwa Leta Zunze Ubumwe za Amerika, Office of the United States Trade Representative (USTR), rwatangaje ko Perezida Donald Trump yamenyesheje Kongere ndetse na guverinoma z’u Rwanda na Afurika y’Epfo umugambi wo guhagarika inyungu ibyo bihugu bifite muri AGOA guhera ku 1 Mutarama 2027. AGOA ni gahunda yashyizweho na Amerika mu mwaka wa 2000 igamije guteza imbere ubucuruzi hagati ya Amerika n’ibihugu byo muri Afurika yo munsi y’Ubutayu bwa Sahara. Ituma ibicuruzwa bimwe by’ibihugu byujuje ibisabwa byinjira ku isoko rya Amerika bidaciwe imisoro ya gasutamo, bityo bigafasha abacuruzi n’abakora ibicuruzwa muri Afurika kubona isoko rinini. USTR ivuga ko AGOA itanga uburenganzira bwo kwinjiza muri Amerika nta misoro ibicuruzwa birenga 1,800, hiyongereyeho ibindi birenga 5,000 byemerewe ubusonerwe binyuze muri gahunda ya GSP. Impamvu Amerika yatanze Ambasaderi Jamieson Greer uyobora USTR yavuze ko nyuma y’isuzuma ngarukamwaka ry’ibihugu bifite uburenganzira bwo gukoresha AGOA, Perezida Trump yasanze imikorere ya guverinoma z’u Rwanda na Afurika y’Epfo itajyanye n’ibisabwa kugira ngo igihugu gikomeze kungukira muri iyi gahunda. Ku Rwanda, Amerika yagaragaje impungenge zijyanye n’inzitizi mu bucuruzi, iyubahirizwa ry’amategeko ndetse n’ibibazo by’uburenganzira bwa muntu, mu gihe ku ruhande rwa Afurika y’Epfo hagiye hagarukwaho inzitizi ku bucuruzi n’ishoramari ry’Abanyamerika, ruswa ndetse n’ibibazo bijyanye n’umutekano n’imibanire mpuzamahanga. USTR yavuze ko iki cyemezo gikomoka ku isuzuma ryakozwe n’inzego zitandukanye za Leta Zunze Ubumwe za Amerika ku bihugu byo muri Afurika yo munsi y’Ubutayu bwa Sahara bikoresha AGOA. U Rwanda rwari rwarigeze guhagarikwa U Rwanda si ubwa mbere ruhura n’icyemezo cyo guhagarikwa muri gahunda ya AGOA. Reuters yagaragaje ko u Rwanda rwari rwarigeze guhagarikwa muri iyi gahunda muri 2018, mbere y’uko rwongera kubona uburenganzira bwo kuyungukiramo. Iki cyemezo gishya kije mu gihe AGOA ubwayo yari yarongerewe igihe gito kugeza ku wa 31 Ukuboza 2026, nyuma y’uko Perezida Trump ashyize umukono ku itegeko ryayongereye muri Gashyantare 2026. Bizasobanura iki ku bucuruzi bw’u Rwanda? Niramuka ishyizwe mu bikorwa uko yatangajwe, kuva ku wa 1 Mutarama 2027, ibicuruzwa by’u Rwanda bitazaba bikiri mu byemerewe ubusonerwe butangwa na AGOA bishobora gutangira kwishyura imisoro kugira ngo byinjire ku isoko rya Amerika. Ibi bishobora kongera ikiguzi ku bacuruzi bohereza ibicuruzwa mu Amerika no kugabanya inyungu babonaga bitewe n’ubusonerwe bwa AGOA. Reuters ivuga ko gahunda ya AGOA ikubiyemo ibicuruzwa ibihumbi byoherezwa ku isoko rya Amerika. Nubwo bimeze bityo, icyemezo cyatangajwe nk’umugambi wo guhagarika uburenganzira, aho USTR yavuze ko Perezida Trump yamenyesheje Kongere n’ibihugu birebwa umugambi wo kubikura muri gahunda guhera ku itariki yatangajwe. Iki cyemezo gishobora kandi gukomeza ibiganiro hagati ya Washington na Kigali ku bijyanye n’ubucuruzi, ishoramari n’ibindi bibazo Amerika ivuga ko bifitanye isano n’ibisabwa kugira ngo igihugu gikomeze kungukira muri AGOA.