Boris Johnson arasaba u Bwongereza gusubukura gahunda yo kohereza Abimukira mu Rwanda
Uwahoze ari Minisitiri w’Intebe w’u Bwongereza, Boris Johnson, yongeye gusaba ko igihugu cye cyasubukura gahunda yo kohereza mu Rwanda bamwe mu basaba ubuhungiro, avuga ko kuyihagarika byagize uruhare mu kongera umubare w’abantu binjira mu Bwongereza banyuze mu nzira zitemewe.
Mu nyandiko yasohoye mu kinyamakuru Daily Mail ku wa Gatandatu, Johnson yavuze ko gahunda yo kohereza abimukira mu Rwanda yari uburyo bukomeye bwo guca intege abantu bishyura abacuruza abantu kugira ngo babambutse Umuyoboro w’Ubwongereza (English Channel) mu mato mato.
Yavuze ko kuba abashaka kwinjira mu Bwongereza bari kuba bazi ko bashobora koherezwa mu Rwanda, ku birometero ibihumbi uvuye mu Bwongereza, byashoboraga gutuma bamwe bareka gukora urwo rugendo.
Muri gahunda yari yarateguwe, abantu binjiraga mu Bwongereza banyuze mu nzira zitemewe bashoboraga koherezwa mu Rwanda, aho ubusabe bwabo bwo guhabwa ubuhungiro bwari gusuzumirwa.
Abemererwaga guhabwa ubuhungiro bari gusigara mu Rwanda aho gusubira gutura mu Bwongereza.
Iyi gahunda yatangijwe na Guverinoma y’u Bwongereza yari iyobowe n’Ishyaka Conservative.
Iyo Guverinoma yari yarumvikanye n’u Rwanda, itegura aho abo bimukira bari kwakirirwa ndetse inatora amategeko yari gutuma gahunda ishyirwa mu bikorwa.
Mu 2023, Urukiko rw’Ikirenga rw’u Bwongereza rwanzuye ko gahunda yari yarateguwe icyo gihe inyuranyije n’amategeko.
Urukiko rwagaragaje impungenge z’uko abashaka ubuhungiro bashoboraga kuva mu Rwanda bakoherezwa mu bindi bihugu aho bashoboraga gutotezwa.
Nyuma y’icyo cyemezo, Guverinoma y’u Bwongereza yongeye kugirana amasezerano n’u Rwanda, inatora * Safety of Rwanda Act * muri Mata 2024, mu rwego rwo gukomeza inzira yo gushyira mu bikorwa iyo gahunda.
Gusa nta ndege n’imwe yigeze ijyana abimukira mu Rwanda mbere y’uko Ishyaka Labour ritsinda amatora rusange yabaye mu 2024. Nyuma yo kujya ku butegetsi, Guverinoma ya Labour yahagaritse iyo gahunda.
Johnson avuga ko guhagarika gahunda y’u Rwanda byasize u Bwongereza butagira uburyo bukomeye bwo guca intege abantu bashaka kwinjira mu gihugu mu buryo butemewe.
Yanamaganye igitekerezo cyo gukoresha amato y’Ingabo z’u Bwongereza mu gukumira cyangwa guhindura icyerekezo cy’amato atwaye abimukira bambuka Umuyoboro w’Ubwongereza.
Yavuze ko kubikora bishobora gushyira mu kaga ubuzima bw’abantu baba muri ayo mato, cyane cyane ko amwe aba yuzuye kandi adakomeye bihagije.
Johnson kandi yavuze ko u Bwongereza budashobora gusubiza abimukira mu Bufaransa hatabanje kubyemererwa na Guverinoma y’u Bufaransa.
Yanenze gahunda iriho yo guhererekanya umubare muto w’abimukira hagati y’u Bwongereza n’u Bufaransa, avuga ko itwara amafaranga menshi kandi ko idatanga umusaruro uhagije.
Uyu wahoze ari Minisitiri w’Intebe yasabye kandi ko u Bwongereza bwakora amatora rusange mbere ya Noheli, avuga ko Guverinoma ya Labour idafite ubushake buhagije bwo gushyiraho ingamba zikomeye zo kugenzura imipaka.
Yanenze kandi politiki y’ubukungu ya Labour, avuga ko kongera amafaranga akoreshwa muri gahunda z’imibereho byagize uruhare mu kongera umwenda wa Leta n’imisoro.
Yavuze kandi ko bamwe mu badepite ba Labour batinya kugabanya ayo mafaranga kubera ingaruka bishobora kugira ku matora.
Imibare ya Leta y’u Bwongereza igaragaza ko abantu 39,271 bageze muri icyo gihugu banyuze mu mato mato mu mwaka warangiye muri Werurwe 2026. Uyu mubare wariyongereyeho 3% ugereranyije n’umwaka wabanje.
Abo bantu bangana na 90% by’abantu 43,806 bamenyekanye ko binjiye mu Bwongereza banyuze mu nzira zitemewe muri icyo gihe.
Ku rundi ruhande, Guverinoma ya Labour ivuga ko ubufatanye iri kugirana n’u Bufaransa bwamaze gufasha gukumira abantu barenga 48,000 bari bagerageje kwambuka Umuyoboro w’Ubwongereza.
Guverinoma kandi ivuga ko kuva Labour yajya ku butegetsi, hafashwe amato n’imashini zayo bigera ku 1,100 byakoreshwaga mu bikorwa byo kwambutsa abimukira.
Minisiteri y’Ubutegetsi bw’Igihugu y’u Bwongereza yatangaje kandi ko abantu barenga 80,000 batari bafite uburenganzira bwo gukomeza kuba muri icyo gihugu bamaze kuvanwa mu Bwongereza cyangwa basubizwa mu bihugu bakomokamo.
Guverinoma yavuze ko iri kongera abakozi n’ibikoresho by’ikoranabuhanga bikoreshwa mu Bufaransa, mu rwego rwo guhagarika ibikorwa by’amatsinda acuruza abantu mbere y’uko amato agera ku Muyoboro w’Ubwongereza.
Kugeza ubu, gahunda yo kohereza abimukira mu Rwanda iracyarahagaritswe.
Guverinoma y’u Bwongereza ikomeje kwibanda ku bufatanye n’u Bufaransa, kurwanya abacuruza abantu no gukura mu gihugu abadafite uburenganzira bwo kuhaba, mu gihe Boris Johnson akomeje gusaba ko gahunda y’u Rwanda yasubukurwa.
Rubavu Today